post

Преголема фокусираност на производот, опасност за бизнисот

Фокус на претприемачот Бизнис креира производ, без разлика дали тоа е физички производ или пак услуга. Тој производ или услуга е клучен елемент за еден бизнис, бидејќи претставува основата која се разменува за пари како приход во бизнисот.

Производот го креира лице кое има познавање за тој производ. Тоа лице некој го нарекува техничар, некој производител, некој креатор…

Но, техничар, производител или пак креатор не значи дека е претприемач. Претприемач е многу повеќе од техничко лице, без разлика што техничкото познавање го натерало да стане претприемач. Освен дизајн на производот, подобрување на функционалностите, вградување на карактеристики и користење на технологии, треба да се менаџира, маркетира, продава…

Знам дека она што најдобро го знаеме во старт е техничкото знаење. Токму тоа знаење ни вродува желба за започнување на бизнис. Токму тоа знаење креира сон за успешност. Но, претприемачки фокус само на производ наместо на бизнис е јак знак за пропаст.

Зошто велам треба да се фокусира на бизнисот. Започнувањето ќе бара креирање на бизнис. Креирање само на производ, не значи и креирање на бизнис. Производот е само мал дел од бизнис, но утре можеби нема да биде тој производ (што е сигурно). Затоа и креација на бизнис во однос на производ како централна фигура во таа креација претставува погрешен пристап.

Ќе забележам 3 примери од пракса, за кои времето покажа дека се штетни за еден претприемач.

#1 Започнување и целосен фокус кон производот

Во фаза на започнување се креира без да се размислува од стојалиште на еден маркетар или пак продавач. Може да креираш најдобар производ, но според тебе. Може да мислиш дека твојот производ има најдобри карактеристики, но само мислиш. Каде е тука пазарот, купувачот? Каде се тука луѓето кои треба да го доближат тој производ до купувачот? Ги нема!

Иако имаш знаење за она што го правиш, ќе треба и да го оставиш развојот за момент и да се насочиш кон креирање на купувачи, креирање на канали на дистрибуција, креирање на маркетинг системи, креирање на системи за администрација…

Доколку не успееш во тие други активности, нема да успее бизнисот.

#2 Ран раст и целосен фокус кон производот

Во фаза на ран раст повторно целосна ориентација е на производот без да се креираат системи за поддршка на растот.

Многу поголем проблем, можеби и најголем е кога ќе се помине фазата на започнување и ќе се добијат првите сигнали за раст. Често пати ова се лажни сигнали, кои даваат сосема различно толкување од страна на претприемачот-техничко лице.

Недостатокот на системите кои ги напоменав од претходната фаза ќе започнат да влијаат врз бизнисот. Претприемачот останува фокусиран на техничките проблеми, но само го проширува сопствениот делокруг на работа. Повторно не креира системи кои ќе го поддржат растот. Туку едноставно го зголемува сопственото работно време и најмува вработени кои би му помогнале во извршување на техничките работи.

#3 Раст и целосен фокус кон производот

Во фаза на раст повторно главната улога е на производот без да се мисли на останатите бизнис функции.

По некоја случајност (опасна, но сепак докажано се појавува) бизнисот ќе преживее и од ран раст ќе премине во раст затоа што има добар производ, има претприемач кој се потпира себеси секаде каде што ќе загусти. Но, тоа станува, пракса, стандард за работа во иднина.

Времето на работа на претприемачот ќе се зголеми од 8 на 12, можеби 15 па и 20 часа. Истото ќе се случува и со вработените, кои пак воопшто немаат врска со претприемачот (тој е зафатен со технички работи и својот производ). Незадоволството ќе расте, а со него и грешките.

Грешките ќе ги донесат и првите незадоволства од страна на купувачите, а со тоа и будење од сопствениот сон на претприемачот. Но, тоа будење нема да биде воопшто пријатно. Кога конечно очите ќе му се отворени, веќе е предоцна. Грешките кои доаѓаат од вработените ќе предизвикаат да се соочи со реалноста дека оставил некој друг без капацитет да регрутира кадри во неговиот бизнис. Ќе почне да притиска, да крева врева, да демотивира…

Ќе остане сам. Сам размислувајќи како се нашол во една таква состојба, но без идеи како да излезе.

post

[Видео] Од каде доаѓаат добрите идеи?

Од каде доаѓаат добрите идеи?

Прашање кое не верувам дека нема кој не си го поставил. Дневно сме бомбардирани со милионски информации. Дневно можеме да добиеме стотици идеи, од кои ќе процесираме десетици, а ќе произведеме, односно имплементираме неколку.

Steven Johnson, авторот на книгата со наслов Од каде доаѓаат добрите идеи – природна историја на иновација дава едно сеопфатно гледиште базирано на повеќегодишно истражување дава добар одговор на оваа прашање.

Она што може да се заклучи е дека идеите не се случуваат сами по себе. Тие претставуваат резултат на еден поголем процес на секвенцијални подпроцеси. Од друга страна тие не зависат само од еден човек, креаторот на идејата, туку се потребни и други луѓе кои ќе допринесат за подобрување на добра идеја, од добро кон подобро. А, денешната технологија, интернетот, развојот на социјалните медиуми ги отстрануваат сите граници на една таква комуникациска креативност за добрите идеи. Треба само да се искористат.

post

Дел 3: Методи и техники за Lean Startup

Започнување со раст Ова е третиот пост од Lean Startup и вовед во она што претставува. Претходно имавте можност да ги прочитате следниве наслови:

Веќе можеби забележувате дека Lean Startup не е методологија за која постојат чекори за примена на истата. Различни бизниси ќе бараат различен пристап. Различни индустрии ќе бараат различен пристап. Различни претприемачи ќе бараат различен пристап.

Пред да продолжам со презентирање на некои методи и техники сакам да напоменам дека и тука ќе користам аналогија од Lean Manufacturing. Уште нешто, различни бизниси ќе имаат и различни потреби за различни алатки кои ќе се применуваат.

  1. Методи и техники кои овозможуваат концентрација на вистинските карактеристики на производот или услугата при развојот.
  2. Методи и техники за елиминирање на расфрлањата кои се појавуваат во изведување на процесите. Се она што не допринесува во зголемување на употребната вредност се смета како расфрлање.
  3. Методи и техники кои овозможуваат брзи реакции на променетите барања на купувачите.
  4. Методи за намалување на времето на промена на стратегија или бизнис моделот.
  5. Методи за брзо откривање на проблемите во бизнисот кој се развива.
  6. Методи и техники за стандардизирање на операциите.
  7. Методи и техники за континуирано подобрување од мали групи и системи за предлози.
  8. Методи и техники за подобрување на квалитетот.

Значи ова се основите за она што е потребно. Но, ајде да презентираме и некои конкретни методи и техники базирани на Lean Manufacturing а кои може да се искористат и во Lean Startup:

  1. 5S.Ова е алатка која се однесува на организирање и одржување на работното место. Името на алатката е составено од 5 јапоснки збора кои започнуваат на S:
    • Seiri што значи одвојување и отфрлање на се што е непотребно на работното место (во случај на стартапи од производот или услугата кои се развиваат)
    • Seiton што значи да се среди и означи се она што ќе остане на работното место после Seiri (во наш случај што ќе остане да се дизајнира во производот)
    • Seiso што значи да се врши дневно чистење и прегледување на работното место (дневно следење на потребите за карактеристики на производот/услугата)
    • Seiketsu што значи да се направи дневно чистење и прегледување на работното место да стане рутинска пракса (рутинизација на процесот на подобрување на производот/услугата)
    • Shitsuke што значи да се мотивираат луѓето за да го одржуваат средено работното место, односно да се стандардизираат претходните 4 чекори со што ќе се добие процес кој никогаш не завршува (стандардизација).
  2. Poka Yoke. Poka Yoke претставува јапонски збор за избегнување на грешките во работењето, односно работење без грешки. Оваа техника е насочена кон целосно елиминирање на грешките кои може да се појават во самиот процес.
  3. Балансирање на работата. Оваа техника има за цел да доведе до балансирање на работата на целата организација и особено развојот на бизнисот согласно барањата од пазарот.
  4. Kanban. Оваа техника претставува одреден систем за дополнување, односно дополнување на потребните карактеристики во вистински потребната количина и во вистинско време. Аналогијата може да се користи во повеќе процеси при дизајнирање на еден нов бизнис.
  5. Статистички методи и техники како за анализа на купувачи, така и за анализа на самиот процес заради подобрување на квалитетот и секако работа без грешки.

Ова се само дел од сето она што може да се користи. Секако, некои од овие, а можеби и некои кои воопшто не ги споменав тука ќе бидат разработени во теорија на бизнис идеи.

Што е она што сакам да го покажам преку овие три поста во серијал?

  • Lean Startup не е техника или метода или алатка, туку филозофија на започнување на бизниси.
  • Lean Startup користи методи, техники и алатки за имплементација, но тие сеуште не се прецизно дефинирани и не може да се земе темплејт за секој бизнис.
  • Lean Startup се базира на учење од купувачот исто како и производниот систем на Toyota, и за таа цел користи разни методи и техники не базирани на интуиција, туку на научно докажани математичко-статистички модели.
  • Како што забележувате, доколку сте ја прочитале книгата Lean Startup во овој серијал презентирав сосема поинаков пристап, но суштински воопшто не се разликува од она што е презентирано од страна на Eric Ries во книгата.  Затоа што ја користев аналогијата на Lean Manufacturing, Lean Management, Lean Thinking… А, на нив се базира и Lean Startup.
  • Lean Startup допрва треба да се проучува и докажува на научна основа. За ова се доказ и повеќето магистерски и докторски дисертации на универзитетите во развиени земји. Главниот проблем на кој се однесуваат овие научни истражувања се на откривање на кога, што и како врз основа на практицирање на оваа филозофија во пракса. Се бараат врски и корелации помеѓу успешни и неуспешни бизниси врз основа на она што користеле во развој на нивниот бизнис. (Добро подрачје во кое треба да се насочат и нашите универзитети).
  • Секако, за крај ова не е комплетно. Ова се само основи. Ќе зборуваме повторно, тука на претприемач.
post

11 Предупредувачки знаци дека мора да преземеш нешто

промени Како претприемачи, секогаш сакаме да имаме црвено сијаличе како знак кој постои во производствените процеси и кое ќе ни каже кога нешто е погрешно и треба да се запре процесот, за да се елиминираат грешките или проблемите а потоа да се активира повторно процесот без грешки.

Дали сакаш да знаеш кога нешто како сигнал од твојата внатрешна и надворешна околина означува дека нешто треба да преземеш?

Веројатно да, сакаш да знаеш. Затоа и гледаш во извештаи, разговараш со купувачи, вработени…

Во овој пост, би сакал да издвојам 11 важни знаци кои ќе значат дека мора нешто да преземеш.

#1 Однесувањето на твоите купувачи не е исто

Ти и твоите вработени го знаете вообичаеното однесување на купувачите. Доколку откриеш нешто погрешно во нивното однесување, тоа е доволно силен знак дека треба да преземеш нешто.

Разговарај со нив за проблемите. Прашај ги како може да им помогнеш. Помогни им доколку можеш, или пак подобри го твојот бизнис доколку постојат некои причини за нивното незадоволство.

#2 Зголемен број на поплаки од купувачите

Знаеш дека не можеш да ги задоволиш сите, бидејќи како еден претприемач и не можеш да ги задоволиш сите. Но, доколку започнеш да добиваш поплаки од купувачите тоа е знак дека нешто не е во ред со твојот бизнис и мора да преземеш нешто.

Откриј зошто се жалат и веднаш отстрани ги причините. Добра стратегија е да ги повикаш и да им се заблагодариш бидејќи ти помогнале да го подобриш твојот бизнис. Во таков случај едноставно им кажуваш дека ги слушаш, со што градиш доверба во тебе и твојата компанија.

#3 Твоите конкуренти започнуваат со промени

Понекогаш промените кои ги спроведуваат твоите конкуренти може да бидатн силен знак дека и ти ќе треба да направиш нешто во твојот бизнис. Веројатно, тие сакаат да направат нешто што ќе влијае на нивното учество на пазарот, а со тоа и на твоето.

Доколку тие имплементираат промени, запрашај се следниве прашања.:

  • Зошто имплементираат такви промени?
  • Што сакаат да постигнат?
  • Дали ти треба да направиш нешто?
  • Што треба да направиш?

Доколку сакаш секогаш да бидеш еден чекор пред конкуренцијата, мора да следиш што тие прават.

#4 Опаѓање на продуктивноста на твоите вработени

Продуктивноста е важен дел за твојот бизнис успех. Доколку твоите вработени се продуктивни, севкупната бизнис ефикасност ќе биде ОК.

Доколку откриеш дека продуктивноста е во фаза на опаѓање мора да преземеш нешто доколку сакаш да избегнеш катастрофа.

#5 Ти и твојот бизнис продолжувате да се справувате со исти грешки

Си се нашол ли себеси во ситуација како решаваш исти проблеми кои се повторуваат. Ти и твоите вработени сте фрустрирани повторувајќи ги истите задачи, повторно и повторно. Тоа не е продуктивна работа.

Доколку ова е случај во твојот бизнис, мора да преземеш нешто. Мора да ги отстраниш сите причини за проблемите истовремено додека го решаваш проблемот.

#6 Твоите маркетинг напори не даваат резултати

Секој претприемач користи маркетинг за да ја испрати пораката за неговиот бизнис. Но, понекогаш напорите кои се инвестираат не ги даваат саканите резултати или барем очекуваните.

Нема ништо полошо отколку да се инвестираат пари и време во нешто што нема да ја поврати инвестицијата, или едноставно нема да ги даде резултатите кои што ги сакаш.

Доколку откриеш дека некои од маркетинг напори веќе не се вредни, запри со нив, пробај нешто друго, нешто што можеби ќе даде резултати.

#7 Бројките за продажба паѓаат

Треба ли да го коментираме овој сигнал? Мислам дека не е потребно, тој е толку очигледен.

#8 Нова технологија врши притисок врз твојот бизнис

Ти како еден претприемач не можеш да ја запреш појавата на нова технологија. Секој ден, секоја минута, можеби и секоја секунда излегува нешто ново. Дали ти се случило да купиш некоја опрема или помагало како телефон, таблет или било што друго од најнова генерација за да по неколку месеци откриеш дека излегува нова генерација, подобрена и поквалитетна?

Новата технологија ќе го притиска твојот бизнис. Доколку сеуште не го чувствуваш притисокот, набргу ќе го почувствуваш. Но, она што е поважно за тебе, е да знаеш дека новата технологија ќе влијае врз твојот бизнис. Мора да следиш што се случува надвор од твојата компанија, и да ги направиш соодветните прилагодувања внатре во компанијата.

#9 Трошоците растат со големи скокови

Повторно сметам дека овој знак не треба да се коментира бидејќи е јасен. Но, доколку забележиш навистина големи скокови во раст на трошоците мора да преземеш нешто.

#10 Трошиш се повеќе време во твојот бизнис

Дали поминуваш премногу време во твојот бизнис?

Дали секојдневно се враќаш дома доцна во ноќта?

Дали се сметаш како лице кое има само 24 часа на располагање, но му требаат 30 или 50 часови за водење на бизнисот?

Доколку се најдеш себеси во одговорите на овие прашања, тогаш навистина треба да преземеш нешто, односно да промениш во твоето сопствено однесување, но и во твојот бизнис.

#11 Твојот бизнис не може да функционира без тебе

Се чувствуваш ли како личност без која твојот бизнис не може да преживее?

Сакаш ли да бидеш секаде, да проверуваш и поправаш дури и да имаш вработени за тоа?

Доколку мислиш дека е нормално малиот бизнис да не може да функционира без сопственикот, тогаш грешиш. Ти си лицето кое го изградило бизнисот, и си го изградил така да не може да функционира без тебе.

Мора да промениш нешто, но од основите на твојот бизнис.

post

Дел 2: Основни карактеристики на Lean Startup

Задачи пред започнување на бизнис Во претходниот наслов за Lean Startup и што всушност претставува навлеговме во историска појава и ја трансфериравме дефиницијата за Lean Management во Lean Startup.

Тука ќе направиме обид преку дефиницијата која ја презентиравме да ги извлечеме основните карактеристики на Lean Startup.

Пред да започнеме, да се потсетиме на дефиницијата и тука:

Lean Startup претставува коктел на концепти, техники, алатки и идеи кои содржат континуирано подобрување на сите процеси при започнување на бизнис и дизајнирање на производ/услуга со цел да се намали времето од идеја до успешен бизнис преку елиминирање на сите расфрлања кои не додаваат вредност во градење на бизнисот и производот или услугата и вклучување на оние карактеристики во производот/услугата кои што се прифатливи од купувачите со цена која купувачот е спремен да ја плати.

Да ги извлечеме основните карактеристики од дефиницијата:

  • Коктел на концепти, техники, алатки и идеи за континуирано подобрување во стартап фаза.
  • Намалување на времето од идеја до реализација на производот и доставување во рацете на купувачите.
  • Елиминирање на расфрлања кои не додаваат вредност.
  • Дизајнирање на производ или услуга кој е потребен на купувачите и за кој се спремни да платат определена цена.

Во идниот дел од овој серијал ќе презентираме некои концепти, техники и алатки кои може да се користат од страна на Lean Startup, а тука ќе се задржиме на останатите 3.

#1 Намалување на време од идеја до реализација

Lean Management оди со претпоставката дека само 5% од времето помеѓу нарачка и испорака е време во кое се додава вредност.

Lean Management време

Фокусот е на трите времиња кои не додаваат вредност со цел да ги елиминира сите расфрлања кои се јавуваат во бизнис процесите со тоа што ќе се подобрат тие процеси кои учествуваат во креирање на тие времиња за да се обезбеди нивно намалување, а со тоа и намалување на вкупното време од нарачка до испорака.

Итото се случува и при започнување на бизнис. Тој процес е составен од две времиња, време кое додава вредност на бизнисот и време кое не додава вредност на бизнисот.

Нема да навлегувам во прецизно дефинирање на времињата кои не додаваат вредност затоа што тука се повеќе и дел од нив ги опфативме или опфаќаме во теорија на бизнис идеи која ја развиваме оваа година тука на претприемач.

Lean Startup време

Што е она што додава вредност при започнување на бизнисот (Напомена: ова се елементи дефинирани од страна на авторот, а дизајнирани врз база на практична работа со клиенти и долгогодишно проучување на проблематиката):

  • Дефинирање на вистински проблем
  • Дефинирање на идеален купувач, односно целен пазар
  • Изработка на драфт верзија на бизнис модел
  • Развој на купувачи
  • Тестирање на хипотези
  • Промена на стратегија или модел
  • Повторно тестирање на новите хипотези
  • Градење на основните бизнис системи (не непотребни, туку само оние најпотребни за нормално функционирање на бизнисот)

Во секој од овие елементи кои го дефинираат времето кое додава вредност има повеќе поделементи или одредени преклопувања со нареден елемент. Се останато, претставува или пак може да претставува време кое не додава вредност. На пример, погрешен пристап е започнување со бизнис план кој во себе содржи елементи кои ниту се потребни во оваа фаза, ниту пак можат да бидат прецизни и помогнат во развојот на бизнисот.

#2 Елиминирање на расфрлања кои не додаваат вредност

Бидејќи знаеме дека имаме времиња кои не додаваат вредност, знаеме и дека постојат расфрлања кои го попречуваат содветниот развој на бизнисот. Во Lean Manufacturing од страна на Toyota се користи една методологија наречена како 7W (Waste – ѓубре, рафрлање) кои настануваат преку:

  • Претерано производство
  • Чекање
  • Транспорт
  • Процесот на обработка
  • Складирање
  • Непотребни движења
  • Производство со грешки

Овие 7 расфрлања се дизајнирани за производствена компанија. Кога станува збор за Lean Startup потребна е нова класификација на расфрлањата кои може да постојат во оваа фаза, но едно е сигурно, нема да се 7 туку многу повеќе.

#3 Дизајнирање на производ кој решава вистински проблем со цена за која купувачите се спремни да платат

И овој дел кога станува збор за една од основните карактеристики на Lean Startup не е нешто нови и потекнува од страна на принципите развиени во Toyota.

Основата е во определување на цената која што е спремен да ја плати купувачот и потоа врз основа на тој податок се прилагодуваат трошоците на останатите бизнис процеси (дизајн, инженерство, набавка, производство, продажба). Во овој случај најважно е да се изврши реална проценка за тоа колку купувачите се спремни да платат за тој производ (да се определи целната цена). Со пресметаната целна цена (target price) се определува со колкави средства купувачот влегува во горенаведените бизнис процеси. Со вакво размислување оваа филозофија врши промена на основната економска формула од:

ТРОШОЦИ + ДОБИВКА = ЦЕНА НА ПРОИЗВОДОТ

во

ДОБИВКА = ЦЕНА НА ПРОИЗВОДОТ – ТРОШОЦИ

Математички гледано ова се исти равенки, но во суштината на работењето на бизнисите даваат сосема различни ефекти. Втората формула вели дека ништо не треба да се развива или отпочнува доколку купувачот тоа не сака да го плати. Карактеристично за оваа филозофија е тоа што цената на производот ја определува корисникот на тој производ.

Сега, искуствено гледано постојат многу бизниси започнати кои не успеале да ја прилагодат цената врз основа на купувачот. Во Lean Startup дури и во фазата на истражување и дизајнирање на купувачите се предлага да се оди со наплата на цена, се со цел да се види дали некој е спремен да плати пари, и во колкав износ и за кои се карактеристики за она што се развива. Па дури постојат и реални примери за развој на производ (производ кој сеуште не е финален) во фаза на тестирање да се наплаќа (примерите кои ги знам се во делот на онлајн бизниси). Целта е една: да се опипа пулсот на пазарот уште во оваа фаза за определување на цената.

Ова нешто не се постигнува со бизнис план, каде за да го подготвиш (на традиционален начин) ти е потребна цена.

Останати постови од серијалот:

post

Дел 1: Lean Startup – Што всушност претставува?

Благодарение на Eric Ries добивме едно сосема ново движење, нова филозофија или нови основи на нови научни принципи за претприемачите, односно бизниси во стартап фаза, наречена како Lean Startup. Од негово лично искуство проследено со проучување и на други принципи особено принципите кои се применуваат во производството а кои дале резултати се поставени тие основи или темели. Но, сепак не започнува се тука.

Уште пред да излезат идеите за Lean Startup, Steve Blank, професор на Stanford University, ја напиша една од најдобрите книги за претприемачи насловена како The Four Steps to the Epiphany која едноставно ги воспоставува темелите на моделот за развој на купувачи. Терминот развој на купувачи е искован од страна на Steve Blank и го опишува процесот на паралелно добивање на повратни информации од страна на купувачите иако сеуште се развива производот. Ова значи, освен развојот на производот, паралелно се оди и со развој на бизнис и маркетинг функции. Четирите чекори за развој на купувачи тој ги дефинира како:

  • Откривање на купувачи
  • Валидација на купувачи
  • Креирање на компанија
  • Градење на компанија

Прашањето е што има тука за еден претприемач, односно што добива? Еден ваков пристап обезбедува:

  • Кратење на време за развој на производ, користејќи информации за она што навистина на купувачите им е потребно. Временската разлика од идеја до реализација може да биде многу помала.
  • Расфрлања преку инвестирање на време на активности кои не се важни се елиминираат, или доведуваат до минимум.
  • Трошоците се сведуваат на минимум за развој на бизнисот.
  • Цена на производот и/или услугата ќе биде онаа очекувана, односно оние кои потрошувачите се спремни да платат.

Но, и тука не е почетокот на Lean Startup. Основите се развиени во Toyota. Започнува некаде во 1937 година на минатиот век од човекот кој е основач на Toyota, Kiichiro Toyoda. Тој си поставил за цел да понуди автомобил за иста или пак пониска цена од конкурентите, но со подобар квалитет. Затоа тргнал од тоа колку е спремен купувачот да плати и спрема тоа вршел пресметки за развојните и производствените процеси. Уште тогаш, поради тоа што Toyota немала доволно ресурси кои би можела да ги вложува во поголем обем на производство, Kiichiro Toyoda барал да се штедат реурсите и во нивниот производствен систем да се произведат само толку автомобили колку што може да се продадат.  Тој често го користел поимот just-in-time (точно навреме).

Дали еден бизнис треба да тргне од купувачот во својот развој? Нормално дека одговорот е да. Дали еден стартап бизнис има доволно ресурси за расфрлања? Сигурно дека одговорот е не, доколку станува збор за претприемач кој за првпат се обидува да започне бизнис, бидејќи Eric Ries го дефинира стартап не само како започнување на нов бизнис туку и како дел од една поголема веќе востановена организација, она што го пишувавме во интрапретприемаштво.

По Втората светска војна новиот претседател на Toyota, Eiji Toyoda му дал задача на Taiichi Ohno кој бил шеф на одделението за машинска обработка,  повторно да ги разработи принципите на Kiichiro Toyoda. Во период од 15 години Ohno, со помош од производствено-техничкиот консултант Shigeo Shingo воведува програма за рационализација на производството која производствениот систем на Toyota го направил да биде еден од најефикасните системи во светот. Од таа практика може да се види целта на Lean производство:

  • Поврзување на нивото на производство со вистинските барања на потрошувачите
  • Континуирано подобрување на сите процеси во компанијата
  • Елиминирање на сите непотребни расфрлања (време кое не додава вредност на готовиот производ)

Врз основа на повеќето истражувања кои ги имам спроведено во изминатите 12 години за Lean Manufacturing, Lean Management и Lean Thinking јас го дефинирав како:

Lean менаџментот претставува коктел на концепти, техники, алатки и идеи кои содржат континуирано подобрување на сите процеси во организацијата со цел да се намали времето од нарачката на купувачите до испорака на готовите производи преку елиминирање на сите расфрлања кои не додаваат вредност во производствените и организациските процеси и произведување на онолку колку што може да се продаде со цена која купувачот е спремен да ја плати.

Доколку ја сменам оваа моја дефиниција за стартапи би го добил следново:

Lean Startup претставува коктел на концепти, техники, алатки и идеи кои содржат континуирано подобрување на сите процеси при започнување на бизнис и дизајнирање на производ/услуга со цел да се намали времето од идеја до успешен бизнис преку елиминирање на сите расфрлања кои не додаваат вредност во градење на бизнисот и производот или услугата и вклучување на оние карактеристики во производот/услугата кои што се прифатливи од купувачите со цена која купувачот е спремен да ја плати.

Очигледно нема да можам овој трансфер од принципите на Toyota да го трансферирам во Lean Startup во еден пост мора да произлезе еден серијал. Затоа и ќе продолжиме со:

post

Процес на подобрување со Evernote

Evernote Вчера во постот како да го користиш Evernote во подобрување на твојот бизнис опфативме некои идеи за организирање со помош на Evernote во имплементација на подобрувања во твојот бизнис. Но, она што е важно да се напомене дека ова претставува континуиран секојдневен процес за тебе како еден претприемач.

Поради фактот дека подобрувањата претставуваат континуирана потреба за твојот бизнис, затоа и процесот со користење на Evernote ќе биде секојдневен. Но, важно е да напоменам дека овој процес нема да ти одземе повеќе од еден час дневно, но со него секојдневно твојот бизнис ќе биде подобар.

Доколку го сумаризираме процесот кој го опишавме вчера би изгледал вака:

  • Собирање на идеи за подобрување секојдневно и од секаде и нивно забележување во нотесот идеи за подобрување. Барем за ова еден претприемач нема да има проблем секогаш да го полни овој нотес. Барем по дефиниција за претприемач.
  • Секојдневно проверка на се што се наоѓа во нотесот идеи за подобрување, приоритизација на идеи и сместување во соодветниот нотес врз основа на идеите. Секојдневно мора да го испразнуваш овој нотес. Можеби на крајот на работниот ден или пак вечерта пред спиење, добро е да ги поминеш сите белешки во нотесот идеи за подобрување да ги приоритизираш и соодветно сместиш во нотесите со висок, умерен или низок приоритет.
  • Започни со нотесот со идеи со висок приоритет, избери една идеја и испрати ја белешката во нотесот со акциони чекори. Кога веќе ја имаш приоритизација следната задача е да го исчистиш нотесот со висок приоритет на идеи, така што ќе ги сместиш во нотесот со акциони чекори и каде ќе им додадеш чекори кои треба да ги преземеш.
  • За истата идеја за која создаде акциони чекори определи задачи за делегирање и во нотесот делегирани задачи создади белешка со задачи за соодветниот вработен. Се што треба да се делегира, делегирај го. Твојата задача е да доаѓаш до идеи за подобрување и да го менаџираш процесот на имплементацијата. Кога ќе бидат определени задачите, сподели ја белешката со вработениот на кој му ги доделуваш тие задачи.
  • Следи го процесот на имплементација и создади акциони чекори за следните идеи во нотесот со висок приоритет за што ќе го повториш процесот.
  • Кога ќе го испразниш нотесот со висок приоритет, продолжи со истите чекори за нотесот со умерен приоритет. А, кога пак и тој ќе биде испразнет продолжи со нотесот со низок приоритет.

Овој процес претставува само основа за идеи како може да го користиш Evernote во процесот на подобрување на твојот бизнис. Може да го подобриш процесов, затоа што целта тука е само да ти дадеме основни идеи за зголемување на твојата продуктивност и имплементираш процес на континуирано подобрување во твојот бизнис.

 

post

Како да го користиш Evernote во подобрување на твојот бизнис?

Evernote Evernote е моќна алатка која може да биде многу од помош за твојот претприемачки живот и бизнисот.

Најголемиот проблем до кој наидов при користење на Evernote e организирање на нотесите за различна корист за претприемачите.  Постојат премногу работи кои еден претприемач може да ги прави со оваа алатка, а јас сакам да опфатам колку што можам повеќе идеи како претприемачите да се организираат себеси за подобро користење на Evernote.

Во овој пост ќе презентирам еден можен начин на користење на Evernote за идеи за подобрување. Зошто идеи за подобрување? Прво претприемачите се луѓе полни со идеи за се околу нивниот бизнис. Многу од идеите може да се заборават доколку не се трансформираат ведн во акциони чекори за имплементација на таа идеја. Но, некои од идеите се вредни веднаш, но некои се за во иднина. Од друга страна, не можеш да постигнеш се што ќе ти падне на ум. Тоа не е можно.

#1 Креирање на нотес со идеи за подобрување

Evernote improvement ideas

Прво нешто што ќе треба да направиш е да креираш нотес насловен како идеи за подобрување. Овој нотес ќе биде збир на повеќе забелешки. Во овој случај, кога сакаш да го користиш Evernote за подобрување на бизнисот, ова е место каде ќе ја сместиш секоја идеја од било каде без анализирање, или размислување за идејата. Само нафрлување.

Што може да ставаш во овој нотес?

На пример, веројатно читаш различни онлајн медиуми како вебсајтови, блогови, весници, твитови… Секогаш кога мислиш дека нешто што си прочитал ќе вреди за подобрување на твојот бизнис го праќаш во овој нотес. Може да го користиш Google Reader за испраќање на идеи во нотесот, или пак да користиш разни алатки кои имаат интегративни можности за испраќање во Evernote. На пример, ќе споменам неколку корисни алатки кои може да ги користиш со Evernote:

  • Мобилна или таблет верзија на Evernote апликација ќе ти помогне да ги имаш сите твои белешки секогаш со тебе.
  • Evernote Web Clipper ќе ти овозможи да снимиш интересни работи од интернетот преку твојот интернет прелистувач.
  • Може да ги пратиш белешките преку email директно во Evernote и што е уште поважно во соодветниот нотес.
  • Доколку користиш некоја апликација за читање, повеќето од нив имаат можност за интеграција со Evernote. Јас користам Reeder for Mac и од самата апликација можам да ја испратам страната во Evernote.

Ова се само кратки примери, но постојат огромен број на можности за интеграција во секојдневниот претприемачки живот. Уште нешто што треба да споменам е дека може да снимиш аудио белешки или белешки во вид на слика. На пример, доколку возиш автомобил, а знаеме дека кога возиме креативноста ни е на високо ниво, едноставно можеш да зборуваш во телефонот и да ја снимиш таа аудио забелешка за идеи за подобрување. Така нема да можеш да го заборавиш она што креативноста ти го носи во твојот ум.

#2 Креирај контејнер за подобрувања

Evernote-Improvements-Stack

Сега имаш еден нотес полн со идеи за подобрување. Но, ти требаат и други нотеси кои ќе ги користиш за процесот на имплементација на идеите. Затоа треба да имаш подобро организирани нотеси во твојот Evernote.

Една корисна карактеристика е да креираш контејнер (stack) кој ќе ги содржи сите нотеси поврзани со подобрување. Може да го именуваш како што сакаш, во овој случај јас го именував како Improvements.

#3 Креирање на други нотеси во контејнерот подобрување

За сега имаш еден контејнер и еден нотес во тој контејнер. Нотесот идеи за подобрување претставува базен со информации за можни подобрувања кои може да ги направиш во твојот бизнис.

За овој процес, ќе ти требаат дополнителни нотеси кои едноставно ќе го прочистуваат процесот. Сакаш да ги приоритизираш идеите. Ќе имаш нешто што ќе сакаш да го имплементираш утре, но ќе имаш и нешто што не е толку важно и може да биде на листа на чекање.

По приоритизацијата треба да ги испланираш следните чекори за можни подобрувања кои доаѓаат од секоја идеја. Твојата работа ќе биде да ја трансферираш секоја идеја во чекори бидејќи идеите како идеи не се вредни без да станат реалност. Првиот чекор во претворање на идеите во реалност е бреинстормирање на идните чекори за подобрувања.

За оваа цел, ќе ги користам следниве нотеси:

  • Идеи за подобрување. Нешто што веќе го направивме во првиот чекор и претставува базен со информации.
  • Подобрувања со висок приоритет. Кога ги проверуваш твоите идеи за подобрување, првото нешто што треба да направиш е да ги приоритизираш идеите, односно белешките за можни подобрувања. Ова е твојата секојдневна работа, да исчистиш се од нотесот идеи за подобрување.  Кога ќе наидеш на белешка за која сметаш дека има висок приоритет за имплементацијаможе со помош на десен клик на белешката и избор на Move to Notebook да го избереш нотесот со висок приоритет идеи. Висок приоритет значи дека треба да започнеш со планирање на процесот на имплементацијата колку што може побргу, можеби утре или пак оваа недела.
  • Подобрувања со умерен приоритет. Ова е вториот нотес за приоритизација кој ќе ги содржи белешките кои имаат умерен приоритет. Умерен приоритет значи дека нешто треба да се имплементира, но не денес или утре или пак оваа недела. Може да чека се додека нотесот висок приоритет не биде испразнет.
  • Подобрувања со низок приоритет. Третиот нотес е нотесот кој ќе ги содржи идеите за подобрување со низок приоритет. Овие белешки не се нешто што мора да се имплементира во блиска иднина, но вредно е да се имплементираат кога нотесите со висок и умерен приоритет ќе бидат празни.
  • Акциони чекори. Следен нотес е за акциони чекори кои ти и твојот тим треба да ги преземете и имплементирате за секоја идеја за подобрување. Може да користиш посебна белешка за секоја идеја од претходно споменатите нотеси. Започни со белешките од нотесот со висок приоритет.
  • Делегирани задачи. Уште нешто вредно за тебе како претприемач со Evernote е користење на функсијата за споделување заради делегирање на задачите на вработените кои ќе бидат одговорни за спроведување на идеите за подобрување.  Кога ќе завршиш со дефинирање на акционите чекори, ќе треба да ги делегираш некои од нив на вработените. Во овој нотес, може да направиш различни белешки за различни вработени и нивните задачи поврзани со процесот на подобрување. Таквите белешки ги споделуваш со Evernote акаунт на соодветниот вработен. На ваков начин, ќе го користиш Evernote како алатка за соработка и to-do листа за тебе и твоите вработени. Ова ќе ти овозможи да го следиш процесот на имплементацијата.

Сега, контејнерот за подобрување ќе изгледа како на сликата.

Evernote Notebooks Improvement

post

Идеи кои можеш да ги искористиш од Јануари 2012

Претприемач

Претприемач

Помина првиот месец и од оваа 2012 година. Овој пост претставува месечен серијал во кој се групираат најчитаните наслови од претходниот месец од страна на читателите на претприемач, но и наслови кои ќе влезат во започни тука страната.

Во јанураи, месец полн со празници и неработни денови имаше објавено 40 наслови, од кои само 10 ќе влезат во овој серијал врз основа на аналитиката за посетеноста на овие наслови.

Започнување на бизнис

Оваа 2012 година посебно внимание ќе биде посветено на започнување на бизнис. Затоа и како посебна категорија можеби секогаш ќе има повеќе наслови во овој избор. Ова не значи дека ќе бидат запоставени и другите категории, туку едноставно ќе има приоритет. Целта е преку научно-истражувачки методи и техники како и практично искуство да развиеме и презентираме една теорија, која ја нареков теорија на бизнис идеи, односно како да се развие бизнис идеја која ќе опстои.

Како најчитани наслови од оваа категорија во Јануари 2012 беа следниве:

Маркетинг

Едно нешто е јасно: секој бизнис без разлика од индустријата во која функционира се наоѓа во маркетинг бизнис. Тоа е факт, и доколку се избегнува може да биде кобно за бизнисот.

Менаџмент

Овој месец во категорија на менаџмент беше цел еден серијал за интрапретприемачи и интрапретприемаштво. Иако, ова е цел серија од десетина наслови како најчитан меѓу првите 10 влезе следниов:

Видео

И категоријата видео влезе во овој избор согласно аналитиката за посетеност со постот насловен како:

post

Во бизнисот е обратно! Се гради од крајот кон почетокот!

Кратенки во бизнис Кога читате книга започнувате од првата страна и ја читате до последната. Или пак едноставно ако е здодевна се откажувате.

Но, кога станува збор за градење на бизнис од страна на еден претприемач, се започнува од сликата на крајот, односно од она како треба да изгледа веќе изграден бизнис.

Започнување на бизнис не е лесна работа, да се разбереме. Секој кој ќе ви каже дека тоа е едноставно во два до три чекори или нема врска со тоа што го зборува или нешто разбрал, но не доразбрал па “глупа тропости”.

Да, точно нема волшебно стапче кое во три чекори ќе го изгради вашиот бизнис, бидејќи започнување на бизнис претставува сложен процес кој комбинира повеќе научни дисциплини од една страна и повеќе персони од страна на претприемачот од друга страна. Вистинската комбинација на тие научни дисциплини заедно со вистинската комбинација на тие персони во еден претприемач е она што покажува дали еден бизнис ќе биде успешен или не.

Често пати започнувањето се базира на интуиција, која не дека е лоша, проблемот е што не е доволна за градење на бизнис.

Често пати се започнува без стратегија, односно одговор на прашањето што понатаму откако ќе започнам, па затоа повеќето претприемачи се наоѓаат во состојба од која не знаат како да излезат, или едноставно не знаат како дозволиле да се најдат во една таква состојба која се карактеризира со голем напор, фрустрација, незадоволство и едноставно ситуација во која сите се криви само не тој.

Често пати се започнува без вистински дизајн на бизнисот, кој всушност треба да ги даде основните системи кои треба да се изградат и имплементираат во текот на започнувањето, а на кои бизнисот ќе се базира и по завршување на стартап фазата. Едно нешто треба да биде јасно, бизнисот не се базира на претприемачот, или подобро кажано не се базира и не може да се базира во целост на претприемачот, туку на системите.

Зошто? Затоа што и самиот бизнис претставува систем.

Бизнисите претставуваат организациски системи. Овие системи се комплексни системи поради тоа што во исто време тие претставуваат:

  • Вештачки систем бидејќи го создава претприемачот (човек)
  • Сложен систем бидејќи во својот состав има повеќе компоненти
  • Динамички систем бидејќи за функционирањето на овој систем е потребно управување што доведува до менување на истиот со текот на времето
  • Стохастичен систем бидејќи не е прецизно позната наредната состојба која настанува како резултат на одредена акција на претприемачот или менаџментот
  • Отворен систем бидејќи врши размена на материја, енергија и информации со околината и
  • Нелинеарен систем бидејќи врската помеѓу влезот и излезот во и од бизнисот (системот) претставува нелинеарна равенка.

Гледаме дека бизнисот не спаѓа во категорија на само еден систем и токму затоа тој е комплексен. Токму затоа имаме и успешни и неуспешни бизниси. Токму затоа смртноста на новите бизниси е многу голема.

Дали еден ваков систем се гради во два до три па и пет или 10 чекори? Не верувам, иако може да се изгради, но статистичката потврда за смртност на бизнисот ќе продолжи да се докажува.

Затоа, кога се гради бизнисот мора да го имате крајот во главата, односно обликот, изгледот и составот на тој бизнис. Финта е да не пропуштите нешто во фазата на градење. Таа е многу важна, бидејќи подоцна каењето нема да помогне.

И да, оваа година ќе изградиме една теорија која ќе се однесува на започнувањето.