post

Меѓународен маркетинг во секторот на услуги

Маркетинг Во развиените земји, 2/3 од националниот приход оди на услугите, а со тоа расте и бројот на луѓе кои работат во тој сектор. Развојот на услугите овозможува да се подобрат перформансите во работењето и во другите сектори. Па одредени услуги интензивно се развиваат во склад со потребите на пазарот. Пример: Со подобрување на транспортните услуги во една држава, доаѓа до зголемување на профитите и на другите компании кои таму работат, бидејќи им се намалуваат транспортните трошоци.

Постојат повеќе причини за поголемо растење на услужниот сектор, а ние ќе анализираме само неколку од нив.

Поради големата индустријализација е дојдено до промена на стилот на живеење на луѓето скоро во секоја држава, а со тоа се менува и слободното време со кое поединецот располага. Причина за растење на услужните дејности е релативно добрата економскa состојба во одредени земји. Се поголем број луѓе сакаат да се забавуваат, уживаат, патуваат, школуваат, а со тоа се зголемува и бројот на потребните услугите.

Доаѓа до драстично зголемување на градовите, што предизвикува потреба за опслужување на голем број на население, што подразбира обезбедување на храна, вода, транспорт, училишта, болници, чистење на улици. Населението старее, па се јавува потреба за домашни посети, медицински неги, лекови, чистење по домовите, отварање на домови за стари лица…

Се е поголем бројот на самци, а се зголемува и бројот на разводи, па во голем број на случаи еден родител чува деца, па секогаш има потреба околу исхраната, чувањето на деца и слично. Се поголем е бројот на технолошки нови производи, мобилни, компјутери, интернет, за чие користење и одржување е потребно да постојат сервисни услуги.

Понатаму, постои потреба за банкарските услуги (трансфер на пари помеѓу одделни држави и слично), сметководство… и фактички постојат уште безброј други услуги.

Секојдневно се воведуваат нови услуги. За одредени услуги потребно е да постои висока школска спрема. Пример: Лекарски услуги, банкарски услуги, софтверски услуги… За некои услуги тоа не е неопходно. Пример: Одржување на хигиена, перење коли…

Висината на школската спрема не е врзана со висината на остварените приходи. Подеднакво можат да заработуваат лекари, адвокати или механичари. Со вршење на одредени услуги вработениот може да се обогати, додека со одредени услуги само се преживува. Што поголем број на очи и уши следат одредена услуга, тогаш заработката е поголема.

Прочуени пеачи, глумци, лекари, адвокати, златари, сликари, секако дека натпросечно заработуваат во секоја држава. Некаде вршењето на услугата е поврзано со поседување на одреден апарат или алат, а некаде не е. Поголема е заработка доколку се користат специјализирани машини и алати.

Најголем проблем за луѓето кои пружаат услуги, е тоа што таа услуга мораат сами да ја сработат. Еден забар не може лесно да ги префрли своите клиенти на својот помошник, еден фризер лесно не препушта клиенти, бидејќи може да ги загуби. Одредени корисници на услугите се екстра задоволни од извршената услуга, па не сакаат таа услуга да им ја врши некој друг.

Луѓето кои пружаат услуги, реално се плашат дека нивните вработени, кога ќе го изучат занаетот, ќе им ги превземат корисниците на одредените услуги. Поради овие причини, како и поради желбата повеќе да се заработи, се повеќе сервисните услуги од поединечно работење, преминуваат во компанииско работење. Па компаниите организираат: обезбедување банкарски услуги, обезбедување имоти и лица, одржување хигиена, сервисни услуги, раководење со школи, универзитети, болници.

Производните компании се почесто ги користат услугите на овие специјализирани услужни компании, бидејќи не мораат самостојно да организираат работење, да водат сметка за вработените и нивни потреби. Пример: Акција на Усје, е насочена кон отпуштање на вработени од доменот на услугите како: обезбедување, сервис и одржување на хигиена, а за тие потреби се ангажират надворешни услужни компании. Со овие активности компанијата штеди значителни финансиски средства, а од друга страна се концентрираат на реализирање на своето примарно производство, односно производство на цемент. Но, остануваат негативните чувства врзани за судбината на голем број на отпуштени работници.

Во домашни услови услужниот сектор е главно мал и разновиден за да може да се унифицира одредено однесување. Одредени луѓе сметаат дека маркетингот им е непотребен, други намаат доволно пари да платат за маркетинг истражувања или за маркетинг совети, а одредени луѓе немаат доволно знаење за маркетинг активностите. Не може да се очекува од еден механичар или лекар да ги познаваат сите алатки од маркетингот. Секако дека тие имаат одредени знаења, но тие знаења најчесто не се доволни. Бидејќи и тука конкуренцијата е јака, потребата за маркетинг активностите е неспорна.

Пример: Додека траеше експанзијата на купување и преуредување на куќи во приморските краишта (авторот го има почувствувано ова), имаше големо побарување за работници и тие вложуваа мал напор во маркетинг активностите, евентуално фалење од “човек на човек”. Но, бидејќи светската економска криза ги намали инвестиционите фондови, голем број на мајстори се најдоа во “чудо”, а останаа да работат само оние мајстори кои дел од своите активности ги насочија кон маретингот.

За да не се дојде во слична позиција, ние препорачуваме во слободното време да се посетуват одредени курсеви со кои би се надополниле знаењата од областа на маркетингот, менаџментот, финансиите, сметководството… што би го подобрило работењето на луѓето кои се занимават со услужните дејности, подобро и полесно да се справуваат со работните обврски. Големиот број на маркетинг принципи можат да се прилагодат за потребата на услужниот сектор, па можат успешно да се применуваат. Согледувајќи ги овие потреби, се почесто се формираат компании специјализирани за давање маркетинг услуги на поединци и компании кои се бават со услуги, во соогласност со нивните потреби, како и можностите за плаќање за да го подобрат давањето на услуги, односно работењето во своите домени и да остварат профит. Секако дека секторот на услугите во меѓународни рамки е голем, па во самите услужни компании се вработуваат специјалисти, кои овозможуваат правилно работење на компаниите што нудат услуги во светските рамки.

post

Маркетинг план: Што треба да постигнеме?

Маркетинг план Минатата недела најавив еден серијал за маркетинг план. Всушност, тоа се прашањата на кои еден маркетинг план треба да даде одговор.

Првото прашање се однесува на тоа што треба да постигнеме со маркетингот.

Ако знаеш што сакаш да постигнеш тоа ќе значи и половина од постигнувањето, бидејќи ќе знаеш и како да го постигнеш тоа што сакаш да го постигнеш.

#1 Започни со целите на бизнисот

Она што сакаме да го постигнеме со маркетингот во нашиот бизнис ќе зависи од она што сакаме бизнисот да постигне.

Интересно е што тука се доаѓа до еден проблем, бидејќи постои голема веројатност да не се усогласат бизнис целите и целите на претприемачот. Каде во оваа спрега се наоѓаат маркетинг целите?

  • Претприемачот има свои цели, сака одреден животен стил, сака реализација на сопствени желби…
  • Бизнисот има свои цели преку реализација на продажба, остварување на профитабилност, раст и развој…
  • Купувачите имаат свои цели кои се базираат на задоволување на одредени потреби, решавање на проблеми…
  • Маркетингот има за цел да ги реализира бизнис целите преку задоволување на целите на купувачите со што ќе се реализираат целите на претприемачот.

Кога се јавува проблем? Тогаш кога бизнисот не е дизајниран во согласност за реализација на целите на претприемачот преку задоволување на целите на купувачот. Во таква ситуација и маркетинг целите ќе бидат поставени на погрешни основи. Иако ова е една сосема друга тема, добро е да подразмислиш секогаш кога ги чепкаш целите.

Она што треба да го направиш е на еден лист хартија да ги напишеш твоите бизнис цели. Така ќе имаш нешто како:

  • Зголемување на пофит за 10% и
  • Проширување на бизнисот во Источна Македонија со две продавници.

#2 Трансфер на бизнис цели во маркетинг цели

Клучното прашање во овој чекор е како маркетингот да учествува во реализација на поставените бизнис цели.

За целта зголемување на профитот може да се примени следниов процес:

  • Определување на износот за кој треба да се зголеми приходот за да се оствари зголемување на профит од 10%.
  • Определување на бројот на купувачи кој е потребен за зголемување на приходот потребно за зголемување на профитот од 10%.
  • Определување на можните влијателни фактори за износот на просечна продажба, трошоците или било што друго што на некаков начин би влијаело да не се реализира тој износ на продажба за добивање на 10% поголем профит.
  • Определување на процентуално зголемување на број на купувачи за реализација на тој износ на профит.

Во овој случај тоа би можело да биде зголемување на број на купувачи за 30% од претходната година како цел на маркетинг активности.

Сличен пристап може да се користи и во однос на втората бизнис цел, со тоа што процесот би бил поразличен бидејќи ќе има анализи на регионот преку градови, потенцијални купувачи и потенцијал на градовите и било што што треба да каже каде треба да се насочи ширењето на бизнисот.

#3 Целите нека бидат SMART цели

Кога веќе ќе ги имаш целите поставени пред маркетингот би можел да преминеш на нивно прилагодување заради подобрување на ефикасноста при идните активности.

На пример, ти ќе ги имаш поставено следниве цели:

  • зголемување на број на купувачи за 30% од претходната година,
  • отворање на една продавница во Куманово и
  • отворање на една продавница во Штип.

SMART цели значи дека тие се:

  • Специфични (Specific)
  • Мерливи (Measurable)
  • Остварливи (Achievable)
  • Реалистични (Realistic)
  • Временски ограничени (Time-Limited)

Првата цел е специфична има бројка преку која може да се мери остварувањето, па затоа и е мерлива. Дали е остварлива? Мора да одговориш на оваа прашање уште сега. Размисли дали можеш со збогатување на маркетинг активности да зголемиш и број на купувачи за 30%. Можеби ќе бидат 20% нешто остварливо и реалистично, а тоа ќе значи и зголемување на просечна продажба на тековните купувачи и на тие нови за да се реализира профит на бизнисот поголем за 10%.  Каде е временското ограничување? Иако можеби е логично сепак не е лошо да се додаде во следните 12 месеци за да се знае периодот за кој се однесува остварувањето на целта.

Во една ваква ситуација ќе имаш уште една цел во примерот горе (не користам никаква математика во примеров едноставно нафрлувам бројки, вие ќе треба со помош на математика да дојдете до конкретни бројки):

  • Зголемување на бројот на купувачи за 20% во однос на претходната година во следните 12 месеци и
  • Зголемување на просечна продажба од еден купувач на годишно ниво за 10% во однос на претходната година.

Ова се веќе SMART цели. Но, што е со останатите две? Отворање на продавница во Куманово е специфична цел, но нема експлицитно наведено бројка за да биде мерлива. Од друга страна отворање на една продавница во Куманово веќе може да биде и специфична и мерлива. Доколку е поставена како бизнис цел веројатно значи и дека е остварлива и реалистична, но не е временски ограничена. Подобро е да имаме цел отворање на една продавница во Куманово до крајот на јуни 2012.

Кога ќе го поминете овој чекор ќе имате 4 цели од примерот:

  • Зголемување на бројот на купувачи за 20% во однос на претходната година во следните 12 месеци,
  • Зголемување на просечна продажба од еден купувач на годишно ниво за 10% во однос на претходната година,
  • Отворање на една продавница во Куманово до крајот на јуни 2012 и
  • Отворање на една продавница во Штип до крајот на август 2012.

Ова веќе има некакво значење во однос на маркетингот. Се знае што треба да се постигне и е јасно наведено во маркетинг планот.

Останатите наслови од серијалот за маркетинг план:

post

Гаранција и сервисот како предуслов за зголемена побарувачка на производите

Гаранција и сервис Со гаранцијата компанијата се обврзува дека ќе ги почитува декларираните карактеристики на производите. Компанијата се обврзува дека ќе го замени производот, отстрани недостатокот или парично ќе го обештети купувачот, доколку има одстапување од декларираните големини.

Гаранцијата за компанијата претставува трошок, но сепак компанијата издава гаранција. Некогаш на тоа е законски обврзана, а некогаш компанијата доброволно ја прифаќа гаранцијата како еден важен маркетиншки дел, со цел да ја зголеми продажбата.

Со гаранцијата се заштитува и охрабрува купувачот, а компанијата обезбедува дополнителен респект кај купувачите во меѓународни рамки. Законот ги обврзува компаниите за трајни потрошувачки добра да обезбедат гарантен лист, техничко упаство и овластен сервис. Во гаранцијата се набројуваат одредени ограничувања, за компанијата да се заштити од нереалните побарувања на одредени купувачи и да се одбегнат можните судски завршници. Со гаранцијата кај купувачот се намалува ризикот и несигурноста, дали одбрал вистински производ од вистинската компанија.

Производите се враќаат главно поради одреден недостаток, како и поради заблудата која ја има купувачот, но постојат обиди и за нереално враќање на производи.

Интересот на компанијата е да има што помалку рекламации, бидејќи во спротивно се шири негативен публицитет. По поднесувањето на рекламацииското барање, компанијата мора итно да реагира и да излезе во пресрет на купувачите, решавајќи го проблемот. Кај купувачот не смее да се создаде нервоза, за да не се шири негативен публицитет. Потоа треба да се најдат причините за појава на приговорите и истите веднаш да се отстранат.

Позитивното решавање на рекламациите или приговорите може да стане позитивна реклама за компанијата, па купувачот може да ја пренесе следнава порака: “Ми се случи недостаток на производот, но тие веднаш го отстранија и немав никакви проблеми. Така да и понатаму ќе го купувам тој производ, бидејќи таа компанија не дозволува да постои никаков проблем”.

Сервисот во гарантниот рок е најчесто бесплатен, освен што се плаќа потрошен материјал.

Пример: Кај автомобилот тоа е масло за мотор, масло за менувач, свеќици и слично. Сервисот надвор од гарантниот рок се наплаќа. Сепак купувачите се задоволни, бидејќи им се вградуваат оригинални делови, а мајсторите кои работат во сервисот се високо стручно обучени, со што се одбегнува било каква импровизација како и можност некој да се учи и да прави експеримент на туѓ производ.

Сервисот некогаш го вршат директно представниците на компанијата, но некогаш поради големата одалеченост или поради релативно малиот број на купувачи во одредени земји, на компанијата не и се исплаќа самостојно да отвара и организира сервис. Затоа врши овластување на други сервисери, кои покрај своите обврски се обврзуват да вршат сервис во името на компанијата. Нормално е дека за тоа се платени, но доколку е потребно претходно се обучуваат за да можат да одговорат на работните барања, а им се обезбедуваат и резервни делови и алати.

Пример: Компанијата која произведува скапи автомобили, може да се обврзе дека во случај на дефект, во кој било дел од светот, ќе прати екипа во рок од 12 часа да го отстрани дефектот. Доколку е потребно, транспортот на луѓето и опремата може да се изврши со авион или хиликоптер или можат да се испратат специјални возила за да го отстранат дефектот. За активирање на оваа опција би се плаќале дополнителни премии. Со оваа активност компанијата ја покажува своја моќ, бидејќи ваквиот сервис е скап и купувачот е уверен дека компанијата нема без потреба да се изложува на трошоци. Со тоа се потврдува мислењето дека производот е тешко расиплив, доколку се врши редовен сервис и правилна експлоатација. Доколку некогаш и би се случила потребата за таква интервенција, трошоците за извршениот сервис лесно би се надоместиле благодрејќи на високата цена на производот, како и од платените премии за вакви услуги.

post

Дизајн и пакување на производот

Дизајн и пакување на производот Со зголемување на понудата на производите на меѓународниот пазар, на купувачите им се овозможува голем избор, па во борба за освојување на меѓународните купувачи, компаниите влегуваат и со соодветно дизајнирање и пакувања на производите.

Застарувањето на производот често се должи на застарување на дизајнот.

Со добриот дизајн, производот добива повеќе на атрактивност отколку на квалитет. Со квалитетно дизајнирање може да се подобри естетската вредност на производот. Може да се олесни и поевтини производство. Да се олесни пакувањето, транспортот и чувањето во магацините и во продажните објекти. За потребите на дизајнирањето често се ангажираат дизајнерски куќи, но и уметници кои можат да работат самостојно. Најчесто во рамки на компанија се организира работење на дизајнерите, за да може компанијата да има комплетен увид и контрола во дизајнерската работа, како и да спречи одлив на информации.

Пакувањето мора да задоволи повеќе цели. Треба да се користи за привлекување на внимание на купувачите со својот изглед или атрактивност. Преку соодветно пакување треба лесно да може да се дознае за внатрешната содржина, да може лесно да се отвара и затвара. Да биде со соодветна големина за да може непречено да се смести на продажните пунктови. На пакувањето треба лесно да се читаат натписите и упаствата.

Ознаките на производот мора да содржат:

  • Име на производот
  • Име на призведувачот или дистрибутерот
  • Опис на составот и начин на користење и рокот на траење на производот
  • Тежина во бруто или нето износ
  • Земја на потекло

Потребно е да се води сметка и за обележување на мерните единици. Иако постои меѓународен систем на мерни единици сепак функционираат и други мерни единици. Особено во англиската доминантна зона паралелно функционираат други мерни единици (Пример: литар-галон и слично), па доколку се процени дека тоа е неопходно на пакувањето може да се истакнат и двете мерни единици.

Пакувањето треба физички да го заштитува производот од механички оштетувања и растурање при далечни и тешки транспорти, што е честа појава во меѓународното работење бидејќи транспортните патишта во различни земји се со различни нивоа на квалитет.

Пакувањето треба да го чува производот од расипување при долг престој на производот во магацините или во продажните објекти. Одредени пакувања имаат за цел да го заштитат производот од неповолни климатски услови, како од високи така и од ниски температури, влага, песок и слично. При тоа треба да се води сметка, пакувањето да биде економично, односно да не биде скапо, а со развојот на еколошката свест пакувањето не смее да ја загрозува животната и работната околина, а треба да постои можност по употребата пакувањето да може да се рециклира.

Пакувањата од страна на купувачите подоцна можат да добијат и други употребни вредности. Пример: во пакувањата од сокови може подоцна да се чуваат млеко, алкохол и слично. Во кутии и гајби може да се чува и транспортира и друга стока, што претставува дополнителна корист за купувачите.

post

Глобални маркетинг цели – Пазар во однос на производот

Секоја компанија настојува да ги задоволи побарувањата на одредениот пазар, а како следен чекор настојува да изврши експанзија на нов пазар. Тоа може да го направи со нов или со стар производ, а пласманот може да се одвива на нов или на стар пазар. Тоа е прикажано на сликата. Пласирањето на производите на нови пазари, овозможува остварување на глобални маркетинг цели.

Глобални маркетинг цели во однос на производ и пазар

Овие активности можат да се поделат во четири групи:

  • Продажба на стар производ на стар пазар. Ова е состојба на почеток на работење на компанијата. Компанијата нема доволно средства ниту искуства, па настојува да се одржи на стариот пазар, најчесто тоа за компанија претставува домашниот пазар. Овој начин на работење треба да се менува и да се воведуваат новини, во смисол на освојување на нови производи и нови пазари.
  • Продажба на нови производи на стар пазар. Со понатамошно зајакнување, компанијата воведува нови технологии како и нови производи, но сеуште работи на стариот пазар. Некогаш доколку се работи за Европски или некој друг силен пазар, тоа е одлична позиција. Но, во природата на секој човек е да сака да оди напред, па сите овие чекори одат во прилог на зајакнување на компанијата и нејзина подготвеност во следните чекори да излезе на новите пазари.
  • Продажба на стар производ на нов пазар. Кога компанијата ќе ги задоволи потребите на домашниот пазар, а доколку истражувањата покажат дека има побарувања за нејзиниот производ на нов пазар, тогаш компанијата настојува да изврши експанзија на тој пазар. Некогаш структурата на производот овозможува да се настапува и на стариот и на новиот пазар со ист производ, а некогаш тоа се должи на немање на средства, знаења или искуства.
  • Продажба на нови производи на нов пазар. Кога компанијата ќе постигне целосна силина, ќе биде во состојба да пласира нови производи на новите пазари, бидејќи има направено маркетинг истражување, со кое е согледано побарување за одредениот производ на нов пазар. Со овие активности компанијата ќе освојува нови пазари и ќе ги зголемува своите профити.
post

Меѓународно маркетинг истражување

Маркетинг план Постојат производно, продажно и маркетинг насочени компании.

Производните компании главен акцент ставаат на производството, продажните компании се насочени кон продажбата, додека маркентинг насочените компании применуваат цел сет на активности врзани за производството, продажбата и односот со купувачите. Тие активности се насочени кон создавање на корист и за компанијата и за купувачите.

Најголемиот број на маркетинг истражувања се занимаваат со опишување и објаснување на навиките и однесувањата на купувачите при купувањето. Компаниите треба да собираат информации за купувачите, што дава можност да се направат дополнителни маркетинг анализи за што се потребни софтерски програми.

Компаниите до тие сознанија најчесто доаѓаат преку сопствени искуства и истражувања. Врз база на тие сознанија, компанијата кај своите производи развива одредени конкурентски предности. Покрај константното набљудување на конкуренцијата, во маркетинг активностите главно тежиште се става на набљудување на купувачите. Заради тоа потребно е да се дизајнираат производи или услуги кои имаат за купувачите најголема вредност. Односно, производот треба да задоволи одредени очекувања, па дури и да предизвика восхит кај купувачите или нивните пријатели (нови коли, мобилен телефон, мебел). Потребите и очекувањата на купувачите се менлива категорија, па мора континуирано да се следат и истражуваат.

Ова е особено потенцирано кај модните артикли, бидејќи промените на модни артикли знаат да бидат чести. Модата настанува кога голем број на луѓе купуват одреден производ. Долгорочноста на модата е менлива и се пократка, заради големата мобилност на луѓето.

За одреден производ многу значи имиџот на компанијата која го произведува, а значајно е и која земја стои зад производот. Голем број на компании своите фабрики ги лоцираат во различни земји, па доколку производот е од реномирана компанија со позната марка, нема големо значење дали е произведен во држави кои имаат лоши репутации по прашање на квалитетот на производите.

Марката се користи за индентификација на производот или на производната компанија. Марката носи неопиплива актива која ја зголемува вредноста на компанијата и на производот. Компанијата која поседува јака марка, дури и да пласира производ со понизок квалитет, тој производ повеќе ќе се продава поради својата марка, отколку подобриот производ од непозната марка, дури и да понуди сличен квалитет и пониска цена. Опасност за марката претставува воведувањето на нов производ кој не оди, бидејќи тој неуспех може да се врзе и за останатите производи на компанијата. Заради тоа пожелно е на новите производи, покрај името на главната марка, да се додаде уште едно име. Тоа е најлесно видливо во автомобилската индустрија.

Меѓународното маркетинг истражување овозможува да се соберат информации за пазарот, како и за самото работење на компанијата, врз база на што маркетинг експертите ќе определат понатамошни акции. Компанијата прво мора да ги осознае желбите и потребите на купувачите, па потоа да се концентрира на создавање на производот или услугата. Доколку се поседува одреден производ, тогаш повратните информации од купувачите многу вредат. Тука се согледуваат ставовите на купувачите кон производот, дали е добра цената, дизајнот, квалитетот, дали имаат слични параметри во однос на конкурентскиот производ и слично. Некогаш маркетинг експертите знаат дека нешто не е во ред (или на пазарот или во самата компанија), но не можат да согледаат во што е проблемот.

Истражувањата имаат за цел да дадат информаци во што е проблемот и какви се можностите кои треба да се искористат. Менаџерите се концентрират на истражување и отстранување на тие проблеми како и на искористувањето на можностите. Маркетинг истражувањата се скапи, но доколку придонесуваат за подобро работење на компанијата и освојување на нови пазари, треба да се користат. Во светски рамки компаниите годишно издвојуваат 10 милијарди долари за маркетинг истражувања. Процентуално тоа изнесува 39 % во САД, 40 % во Европа и 9 % во Јапонија, додека целиот останат свет вложува во истражување 12 %. Ова е уште еден показател за економската моќ што ја поседуват споменатите земjи.

При спроведување на истражувањето мора да се соберат доволен број на податоци, за истражувањето да биде точно. Мал број на примероци не овозможуват реално согледување на состојбата. Доколку е можно, потребно е да се користат различни извори за собирање на податоците. При отпочнување на истражувањето, односно пред собирање на информациите, прво треба да се дефинираат прашањата кои ќе се истражуваат. Потоа се определуваат методи преку кои ќе се собираат податоците. Тие податоци се анализираат и понатаму следи искористување на добиените информации.

При спроведување на истражувањето мора да се води сметка за:

  • брзината на собирање на информациите,
  • сигурноста на добиените информации,
  • трошоците на кои е изложена компанијата при собирање на информациите.

Добиените податоци доколку се прикажат во форма на табели, графикони или дијаграми ќе имаат поголема прегледност. Врз база на добиените информации се донесуваат заклучоци и се носат одредени препораки.

Постои канцелариско истражување каде што се врши анализа на податоците, претходно добиени од различни извори. Постои и теренско истражување, каде што истражувањето се врши од “човек до човек” во еден потесен или поширок регион, во зависност од целта што е поставена во истражувањето.

Истражувањето најчесто се врши со анкета, со набљудување и со експерименти. Информациите се прибираат со лично интервју на улица, дома, на работното место. Прашањата можат да се постават преку телефон, преку пошта, преку интернет и слично.

Големите компании, своите активности најмногу ги насочуваат врз база на информациите и заклучоците пласирани од своите истражувачки центри. Компанијата мора да го следи и поширокиот развој на техниката, пазарот и другите параметри, за да останат во тренд, бидејќи има и други истражувачки центри, кои ги организираат други компании, универзитети или институти. За истражувачките потреби, покрај своите капацитети, можат да се користат и специјализирани агенции. Овие агенции работат професионално, оспособени се да вршат одредени анализи, а можат да исполнуваат и специјални барања на компаниите, кога се во прашање добивање на специфични податоци. Информациите можат да се добијат и од конкурентите. Цели служби на развиените земји се занимаваат со индустриска шпионажа. Во денешно време како и во иднина, тој облик на шпионажа ќе биде подоминантен во однос на воената и политичката шпионажа.

Истражувањето може да се спроведе со набљудување на купувачите. Доколку тие не знаат дека некој ги набљудува, се добиваат најточни представи за однесувањето како и за вербалниот контакт што го има купувачот со продавачот, па дури може да се следи и вербалниот коментар помеѓу група на купувачи, нивните замерки, забелешки, критики и пофалби. За та цел се поставуваат камери и се набљудува целото работење. При тоа, треба да се води сметка дека постои законска обврска да се истакне натпис, дека се вклучени камери за набљудување. Камерите стануваат се повеќе наша секојдневност, па се поголем број луѓе се однесуваат кон камерите како и да ги нема. Некои истражувачи одат и до таму што анализираат и фрлена амбалажа и врз база на тоа заклучуваат кои производи почесто се користат. Оваа метода се користи доколку за одреден производ, како алкохол или цигри, купувачите не сакаат да дадат точни одговори. Пример: Доколку малолетниците конзумираат алкохол или цигари, тие нема секогаш да дадат искрен одговор, па тогаш се прибегнува на пребројување на фрлената амбалажа.

Кога компанијата сака да истражи одреден, за нејзе нов меѓународен пазар, тогаш користи разни показатели врз база на кои се добива слика за одреденото подрачје. Влезот на новиот пазар, зависи од економската состојба, како и од техничко-технолошкиот развој на регионот. Не може да се пласираат производи и услуги доколку купувачите немаат доволно пари или немаат технички можности. Пример: Не може да се пласира користење на интернет, доколку мал број на луѓе поседуваат компјутери.

Информациите за определениот пазар можат да се добијат преку извештаите објавени од страна на Обединетите Нации, Светската банка за обнова и развој, ММФ, како и статистички и други податоци објавени од страна на матичната држава. Користењето на овие податоци е бесплатно, бидејќи меѓународните организации, како и матичните држави плаќаат луѓе кои вршат анкети и истражувања, а добиените податоци се точни (освен кај одредени држави кои сакаат да прикажат некои работи подобри отколку што се).

Сите овие информации се лесно достапни преку интернет. Деловната состојба во определена земја може да се анализира и преку GDP – бруто националниот производ, а многу може да се дознае за економската состојба во една земја и преку анализа на платниот промет. Врз база на овие податоци, државите се делат на развиени, земји во развој и на неразвиени.

Компанијата, врз база на овие показатели, може да согледа дали има купувачи за своите производи во определената земја. Доколку земјата е неразвиена и сиромашна, луѓето ќе имаат помалку можности за купување на одредена стока. Секако дека и таму ќе има побарувања, но во одреден процент, колку што изнесува бројот на богати луѓе, а сигурно во тие услови не може да се смета на продажба како во богатите и развиените земји. Доколку земјата е сиромашна, а голема како Кина и Индија, сепак ќе се најдат голем број на купувачи, дури и ако бројот на купувачите во однос на вкупниот број на население е процентуално мал. Забележано е во одделни сиромашни земји, дека има голема побарувачка на определени скапи производи, за кои во почеток се сметало дека нема да има купувачи, бидејќи тие производи определуваат статусен симбол на поединецот, на што се исклучитолно осетливи купувачите во сиромашните земји.

post

Грешки во меѓународниот маркетинг

Глобализација Како и за секоја работа, така и за работење на меѓународниот маркетинг потребно е менаџерите да поседуваат искуство и знаење, за компанијата да може да постигне успех во работењето.

Претходните знаења стекнати на националниот пазар, се значајна основа за понатамошното работење во меѓународните услови, но сепак работењето во меѓународните услови бара дополнителни знаења и вештини.

Колку е националниот пазар посилен, компанијата полесно развива конкурентски предности, па излегувањето на меѓународниот пазар претставува полесна задача. Со понатамошното работење, менаџерите во тие компании стекнуваат потребни знаења и поголемо искуство во водењето на компанијата. Некогаш одредени менеџери се праќаат во други компании на дообука или се врбуваат веќе докажани кадри од други компании.

При работењето се можни и грешки кои се анализираат и се настојува понатаму да не се повторуваат. Најчести грешки при извозот се:

  • Непочитување на стручните совети пред да се отпочне со извозните активности. Бидејќи желбата за работење и докажување е голема, некој совет може да се заборави или да се свати површно и поради тоа компанијата да не се подготви соодветно за можните последици. Никогаш не препорачуваме брзање, а она што на почеток се чини дека е лесно или дека се подразбира, подоцна станува голем камен на сопнување и создава многу проблеми на компанијата и бара многу време, енергија и пари за негово исправување.
  • Недоволно ангажирање на врвниот менаџмент при совладување на почетните тешкотии и обезбедување на финансиски средства. Врвниот менаџмент може да ги прецени сопствените можности, па компанијата иако има добри перспективи, поради лошо подготвена логистика, да застане на половина пат. Тоа се автоматски губитоци на компанијата, бидејќи тука не постои простување на грешките и секогаш мора да се оди со сигурни податоци и подготвени ресурси за реализирање на маркетинг задачите.
  • Недоволно внимание при селектирање и избирање на меѓународните дистрибутери. Секој одбран дистрибутер, станува на некој начин партнер на компанијата. Но, секаде може да се најдат измамници, односно компании кои се прикажуваат во подобро светло отколку што се, но и компании кои немаат таква цел, но не поседуваат квалификации или ресурси за да ги реализираат сите дистрибутерски задачи, кои се поставуваат пред нив. Избор на лош партнер, подразбира однапред создавање на проблеми за компанијата. Затоа е потребно внимателно да се проверат податоците и биографијата на потенцијалниот дистрибутер, но добро би било да се побара и препорака за другите нивни соработници и лично да се разговара со нив.
  • Барање нарачки, наместо да се создават услови за профитабилно работење и континуиран раст. Без нарачки компанијата не може да функционира, но како се зголемуваат нарачките, паралелно треба да се настојува да се подобри работењето на компанијата за да се оствари раст. Доколку не доаѓа до подобрување, купувачите стануваат незадоволни и ќе дојде до супституција со производите од друга компанија, со што ќе се загрози работењето.
  • Занемарување на извозните активности кога на домашниот пазар има побарување. Мора паралелно да се работи и во двата сектора. Инаку поради се поголема отвореност на меѓународните пазари, компанијата може да се доведе во состојба да остане без матичниот пазар.
  • Неутрален однос кон меѓународните дистрибутери. Компанијата мора да внесе конкурентност помеѓу дистрибутерите. Бенефициите кои се даваат на дистрибутерите, треба да бидат врзани за резултатите во работењето, а не врз база на некои други параметри (пријателски односи, лоша процена и слично). На тој начин ќе дојде до пречистување на дистрибутерите и ќе останат да работат само неколку најдобри. Така да, доколку било кој дистрибутер покаже слабост во работењето, другите дистрибутери ќе бидат во можност да ја превземат работата.
  • Следење на униформното однесување во сите земји. Секој пазар има свои особености. Тие особености мора да се истражат и искористат во работењето.
  • Неспремност да се модифицира производот за потребите на различни земји. Некогаш концептот на компанијата може да се базира на неменување на производите. Но доколку технолошките процеси тоа го овозможуват, а се работи за добар пазар, тогаш е пожелно да дојде до модифицирање на производите.
  • Пропуст на компанијата, продажните, сервисните и гарантните услуги да ги понудат на локалните јазици. Бидејќи голем број на луѓе разбират англиски ова и не мора да е претешка задача, но секако поголема продажба ќе се оствари доколку документација би била преведена на локалниот јазик.
  • Несогласување околу лиценцирање и други начини на поврзување со меѓународните партнери. Секој проблем со партнерите негативно се рефлектира на работењето на компанијата. Било кој проблем да се јави, тој треба веднаш да се реши на највисоко ниво, за да не се загрози вкупниот бизнис.
  • Лоши сервисни и други услуги. Сервисот и другите услуги ја презентираат сликата на компанијата и често претставуваат услов за купување или некупување на одредениот производ. Доколку се има сознание дека сервисот е ненавремен, лош или да не можат да се обезбедат делови за замена тогаш ќе се загрози работењето на компанијата.

Сите овие или други грешки кои ќе се констатираат, компанијата мора итно да ги одстрани, за да биде во состојба да продолжи со работење на меѓународниот пазар.

post

Маркетинг план и прашања кои треба да се одговорат

Маркетинг Минатата недела напишав за имплементација на маркетинг планот. Не е важно за каков бизнис станува збор, едно нешто е сигурно, а тоа е дека секаков бизнис се наоѓа во маркетинг бизнис. Ова е поради фактот што денес помеѓу маркетинг активности на еден бизнис и самиот бизнис не мора да постојат други ентитети.

Бизнисот има потенцијал и секако можности сам да креира сопствени маркетинг платформи за свои потреби. Може да креира сопствени комуникациски канали. Може да креира сопствени дистрибутивни канали. Во минатото ова беше невозможно.

Затоа сметам дека за да се успее во исполнување на целите поставени пред маркетингот за еден бизнис, кои пак овозможуваат остварување на глобалните бизнис цели мора да се користи маркетинг план. Но, повторно формата не е важна. Тој план може да биде обична сликичка или график. Може да биде обична табела. Може да биде на лист хартија, салфетка, електронски документ… Она што е важно е да ги одговори основните прашања од кои ќе зависат активностите.

Зошто?

Доколку овој план е една сликичка во која прецизно се дизајнирани сегментите на “маркетинг инката”, односно сегменти низ кои ќе поминува еден интересент до конверзија во купувач, повторувачки купувач или пак т.н “маркетинг партнер” лесно ќе можеш покрај секој сегмент да ги означиш активностите кои твојот бизнис ќе ги презема врз тој сегмент, како и целите кои сакаш да ги оствариш.

Најважно е преку маркетинг планот да го дизајнираш маркетинг процесот. Секој процес во твојот бизнис има одредена цел – излезен резултат. Тој процес ќе биде содржан од повеќе активности. Но, процесот може да биде комбинација од различни активности при што ќе произведува различни резултати. Како еден претприемач, твојата цел е постојано подобрување на тој процес. А, како може да го подобруваш доколку немаш еден системски приод во градење и подобрување на тој процес. Токму тука твојот маркетинг план може да одигра голема улога – го гради процесот, и истовремено при имплементација го подобрува процесот.

Ова може да го претставиме и математички кога веќе зборуваме за процеси и системи:

y = f(x) каде y e резултатот, додека f(x) претставува процес кој е функција од повеќе активности (x).

Кога имам функција, имам математички методи и техники, ќе можам лесно да го анализирам и подобрувам процесот. Финтата е секогаш да го зголемувам излезниот резултат (y) со комбинација на активностите во процесот (x). Но, во оваа функција недостасува нешто, а тоа нешто ќе го зборуваме во некој од следните постови. Важно е да се имплементира еден системски пристап во градење на еден маркетинг процес во твојот бизнис. Запомни, дека ова може да биде и еден од најважните процеси во твојот бизнис.

Тука нема да одам да ги објаснувам накратко прашањата, најверојатно во некои други прилики ќе ги обработиме подетално бидејќи не сакам да одам со кратко објаснување од една до две реченици. Сакам овој пост да биде основата на развој на еден поразличен пристап кога станува збор за маркетинг (всушност идејата се роди додека го пишувам постов), пристап кој целосно ќе го смени начинот на кој размислувате или го практицирате маркетингот, пристап базиран на науката и практиката, не на интуиција.

Да одиме со прашањата на кои треба да одговори еден маркетинг план.

Како ќе се објавуваат постовите со овие прашања така и ќе го ажурирам овој пост со линкови до тие постови.

post

Меѓународни маркетинг стратегии

Стратегија Кога станува збор за маркетинг неминовно е да постојат и маркетинг цели. Што е тоа што треба да се постигне со маркетингот?

За реализација на целите ни требаат стратегии. Истото е и кога станува збор за меѓународен маркетинг.

Маркетинг стратегијата ја третираме како начин за остварување на маркетинг целите. Тие во однос на своите начини на дејствување се препознатливи како:

  • Дефанзивни стратегии, кои се креираат и користат за да се спречи губење на постојните купувачи или пазари. Типични дефанзивни стратегии се: подобрување на имиџот на компанијата, подобрување на квалитетот на производите, подобрување на начинот на испораката, подобрување на одредени перформанси на производите, продолжување на векот на траење на производите, надминување на грешките во производството, систематско намалување на цени. Недостаток на дефанзивните стратегии е тој што ниту една компанија не може долг временски период само да брани стекнати позиции на пазарот, па често станува жртва на појаки или поагресивни компании. Оваа стратегија е добра доколку се комбинира со други стратегии, односно доколку на еден пазар се применува дефанзивна стратегија, но истовремено се применува и развојна и напаѓачка стратегија за другите пазари.
  • Развојните стратегии се креираат со цел на постојните купувачи да им се понуди поширок асортиман на производи. Тие се базирани врз модификација на производот или усвојување на нов производ на постојниот пазар. Типични развојни стратегии се: проширување на асортиманот на производите, изнаоѓање нови можности на употреба на производот, развој на нови производи.
  • Напаѓачката стратегија се формира со цел да се освојат нови купувачи, како на постојниот, така и на новиот пазар. Карактеристични напаѓачки стратегии се: менување на политика на цени; користење на нови канали за продажба; влегување на нови пазари; влегување во нови индустриски сектори; воведување на нови технологии.

Најзначајната алатка за реализирање на маркетинг цели, претставува маркетинг миксот. Тоа што меѓународниот или домашниот пазар нуди шанса за работење, не значи дека компанијата лесно ќе ја зграби. Со цел да се продаде одредениот производ/услуга се врши комбинирање, односно миксирање на различни маркетинг активности. Менаџерите ги користат следниве варијабли од маркетинг миксот: Производ/Услуга, Цена, Дистрибуција, Промоција. Со комбинирање на елементите од овие варијабли, менаџерите ги дефинираат потребните параметри за реализација на маркетинг целите.

Пред да се отпочне со производство, потребно е да се изврши проверка дали постои сличен производ на домашниот или меѓународниот пазар, колку тој производ е баран во последниве пет години, дали тоа барање е задоволено и во колкав обем.

Врз основа на тоа колку производот бил баран и нуден, се утврдува дали има место за нов или сличен производ и доколку има се отпочнува со подготовките за производство.

Вредноста на производот се утврдува врз основа на остварениот квалитет, функционалност, трајност, естетика и цена. Доколку купувачите во производот пронајдат за себе употребна вредност, тогаш маркетинг целите во голема мерка се лесно остварливи.

Компанијата може да произведе совршен производ, но тој да не се продава поради недоволна информираност на купувачите, кои не можат во тој производ да пронајдат за себе употребна вредност.

Производството не може да биде успешно, се додека не се изнесе производот на пазарот и не се оствари продажба во задоволителен обем. Одредени производи можат да бидат исти на меѓународно ниво, но доколку, конкуренцијата на локално ниво е јака, а постои доза на патриотско купување, тогаш производите треба да се прилагодат за потребите на локалното ниво.

Одредени компании ги прилагодуваат своите производи спрема условите кои владееат во определени држави или региони, пример: за Афричкиот пазар, каде владеат поголеми температури или за Рускиот пазар, каде владеат пониски температури или за потребите на одделните пазари каде се почитуват одредени верски, културолошки или други чинители. Пример: Производството на автомобили со волан поставен на десната или левата страна, испорака на храна со специфицирани карактеристики за определените пазари и слично.

Сите производи кои компанијата има намера да ги пласира на меѓународниот пазар, мора да ги задоволат пропишаните стандарди. Тука се мисли на квалитет, големина, користење на стандардни мерни единици и слично.

Во меѓународните услови на работење секогаш постои притисок за постигнување на поголем квалитет, поефтина цена, подобар дизајн, поефтина испорака на производот, со што се постигнува поголема конкурентска предност и се остварува поголем профит. Современиот маркетинг не дозволува во долг временски период да се остане со ист производ. Доколку не воведе нов или модифицира постоечки производ, компанијата ризикува да престане да биде атрактивна и можно е купувачите да ја одбегнуваат, со што таа ќе биде отстранета од пазарот.

Постојат неколку начини за воведување на производ:

  • сосема нов производ,
  • нов но од иста област како и претходниот производ,
  • а може да се изврши и модификација и усовршување на постојниот производ.

Компаниите издвојуваат се поголеми средства за развој на производите, за да можат да одговорат на барањата кои доаѓат од страна на купувачите, како и да можат да реагираат, како контрамерка, во случај конкуренцијата да воведе нов производ. Новите технологии овозможуваат создавање на нови производи, кои можат да ги заменат постоечките производи. Значи, со вложување во развој на технологијата, компанијата се стекнува со конкурентската предност.

Кога се анализира производот треба да се запазат определени негови карактеристики: квалитет, големина, тежина, пакување, дизајн, облик, боја, марка, сервис, гаранција, асортиман…

Менаџерот треба да разбере на кој начин производот задоволува одредена потреба, кој негов елемент особено ја креира мотивацијата кај потрошувачот за да го купи тој производ и соодветно на тоа да реагира, задоволувајќи ги потребите на купувачите.

Опасност за компанијата претставуваат обидите за фалсификување на производот. Одредени производи тешко се фалсификуват поради сложеноста на техничките процеси, но и поради начините на продажбата, потребните сервиси и гаранции. Сепак останува голем број на производи кои се подложни на фалсификување. Фалсификувањето на производите е вносен бизнис, бидејќи постои мал ризик, а се остваруваат големи профити. Фалсификувањето се спроведува на следниов начин:

  1. Со целосно копирање на производот.
  2. Пласирање на производи кои се разликуват во однос на оригиналот во одредени ситни варијации.
  3. Давање на имиња на производи кои асоцираат на познати марки (adidas-adibas; samsung-samsvng), што кај купувачот може да внесе забуна.

Постојат неколку стратегии и тактики кои се користат за подобрување на производите.

Стратегија: Промена на производното портфолио.

Тактика:

  • Проширување на производството и покривање на поширокиот пазар.
  • Креирање на различни верзии на одделни пазари.

Стратегија: Изоставување, додавање или модифицирање на производите.

Тактика:

  • Исфрлување на маргиналните производи.
  • Креирање на нови производи.
  • Лансирање на модифицирани производи. 

Стратегија: Промена на дизајн, квалитет или перформанси на производите.

Тактика:

  • Унапредување на квалитетот на производите.
  • Обид за дистанцирање од производите на конкуренцијата. 
  • Развој на иноваторство. 
  • Креирање нови начини и користење на постојните производи со усовршување на перформансите или додавање на ексклузивни карактеристики.
post

Сегментација на активностите на меѓународен маркетинг

Меѓународен маркетинг Меѓународниот маркетинг претставува едно сложено подрачје и отвара можност за примена на разни  маркетинг стратегии, па се јавува потреба да се изврши сегментација на маркетинг активностите.

Извозниот маркетинг претставува најраспространет маркетинг концепт. Цел е извозниот концепт да се подигне на поголемо ниво и да добие стратешки определби. Носителите на извозниот маркетинг се националните компании, кои организираат извозни маркетинг активности во сопствената земја, а производите ги преминуваат националните граници и се вклопуваат во системот на понудата на меѓународниот пазар.

Компаративниот маркетинг претставува комплексен пристап на изучување на логика, сличност и разлика на маркетинг системот и пракса во различни национални опкружувања. Овој начин на изучување на маркетингот, нашол голема примена во меѓународниот маркетинг и придонесува за подобро разбирање на проблемите кои настануваат при меѓународното работење. Со ова се овозможува подобро вклопување на меѓународните маркетинг активности во меѓународното опкружување.

Меѓународниот маркетинг се разликува од домашниот или базичниот маркетинг. Со ова се нагласува потребата за проучување на маркетинг праксата, во земјата во која се настапува. Оваа активност овозможува надминување на проблемите кои можат да настанат, доколку компанијата не е доволно вклопена во нова средина или доколку компанија нема доволно меѓународно искуство.

Регионалниот меѓународен маркетинг е маркетинг пракса која се применува во групација на повеќе земји. Овој маркетинг концепт претставува подигнување на ниво на маркетинг активностите од една на повеќе земји со слични услови во работењето. Тоа се најчесто земји кои се здружени во слободни трговски зони, царински, политички или воени унии.

Меѓународниот кооперативен маркетинг претставува посложен облик на вклучување во меѓународното работење, врз база на рамноправна производно технолошка соработка на два или повеќе партнера од различни држави. Маркетинг концептот се реализира преку различни облици на соработка, со јасна поделба на обврските помеѓу партнерите. На овој начин се штитат интересите на две или повеќе национални стопанства.

Мултинационалниот маркетинг претставува синхронизирање и координирање на мултинационални маркетинг активности. Носители на овие активности се големите мултинационални и транснационални компании. Производните и маркетинг активности се организираат во меѓународни размери со што се надминуваат националните и регионалните граници, со голема мобилност на факторите на производство.

Глобалниот маркетинг најчесто се изведува од процесот на глобализацијата на пазарот или се врзува за деловно работење на глобални корпорации. Оваа маркетинг пракса може да се применува во светски рамки. Основната карактеристика му е целиот свет да го набљудува како еден пазар. Врз база на оваа маркетинг стратегија, работат глобалните корпорации, кои се во состојбата да продаваат ист производ или услуга на ист начин во сите пазари.